Czołgi


Załoga T-90 odpoczywa po prezentacji
Fot. Uralvagonzavod


Pierwszy prototyp został zbudowany w 1988 roku i przekazany do badań stanowiskowych w styczniu 1989. Następnie dodatkowe prototypy przekazano do szczegółowych testów w różnych częściach Rosji. Czołg był gotowy do użytku już w marcu 1991 r., ale z różnych powodów wdrożenie do produkcji zostało opóźnione. Pierwszy produkcyjny T-90 został zbudowany i przekazany do służby w październiku 1992.

Początkowo pojazd nazwano T-72BU, lecz wkrótce zmieniono oznaczenie na T-90. Istnienie T-90 zostało ujawnione w 1993 roku i prawdopodobnie produkcja niskoseryjna dla Rosyjskiej Armii rozpoczęła się w 1994 roku.

T-90 bazuje na konstrukcji czołgu T-72BM, który został skonstruowany w tym samym miejscu. Ponadto czołg T-90 wykorzystuje podzespoły ostatnich wersji T-80, a w szczególności systemy obronne, kontroli ognia i najnowszą odmianę pancerza reaktywnego Kontakt-5. Zmodyfikowane wersje T-90 są oferowane na rynkach eksportowych pod nazwami T-90S i T-90E. Pierwsza prezentacja czołgu poza Rosją miała miejsce w Adbu Dhabi w 1997 roku. Jak wcześniej wspomniano T-90 bazuje na T-72BM, lecz posiada najnowszy pakiet uzbrojenia i nowy system kontroli ognia. Porównanie wyposażenia wersji T-72BM, T-80U i T-90 przedstawiono w tabeli:

 

T-72BM

T-80T

T-90

kontrola ognia

1A40

1A45

1A45T

stabilizacja działa

2E42-2

2E42

2E42-4

dalmierz działonowego

1K13-49

1A42

1A43

komputer balistyczny

1V528

1V528

1V528-1

czujnik wiatru

konwencjonalny

DVE-BS

DVE-BS

pociski kierowane

Svire

Reflecks

Reflecks

 

 

 

 

 Kilka lat temu Armia rosyjska uznała za swój główny czołg - T-90, jako lepiej spełniający przyszłe potrzeby wojska niż droższy w eksploatacji, napędzany silnikiem turbinowym T-80U.

Ze względu na ograniczone środki, produkcja czołgu odbywa się bardzo powoli. W 2004 roku wyprodukowano jedynie 14 sztuk T-90, które zostały dostarczone armii w 2005 roku. W 2005 zbudowano, a dostarczono w 2006 roku łącznie 31 czołgów T-90. Wystarczyło to jedynie na zaopatrzenie jednego batalionu czołgowego.

Na początku 2001 roku, po kilku latach negocjacji i testów wielu pojazdów, Indie podpisały kontrakt o wartości 700 milionów dolarów na dostawę 310 jednostek T-90S.

Pierwsze pojazdy z Rosji dostarczono w 2001 roku (łącznie ma być ich 124), natomiast reszta ma być wyprodukowana w Fabryce Ciężkich Pojazdów w Avadi w południowych Indiach, gdzie zakończyła się produkcja starszych licencyjnych czołgów T-72M1. Pierwsze zmontowane w Indiach T-90S zostały przekazane do służby w Indyjskiej Armii 7 stycznia 2004 roku. Wyposażone są m.in. w system termowizyjny, laserowo naprowadzane rakiety 125 mm odpalane z głównego działa i pancerz reaktywny. Nie wyposażono go natomiast w system TSzU-1-7 Sztora chroniący przed przeciwpancernymi pociskami kierowanymi, dalmierzami laserowymi oraz pociskami naprowadzanymi odbitym promieniem lasera.

Pierwsze egzemplarze T-90 posiadały odlewane opancerzenie wieży, zastąpione później spawanym pancerzem (takie właśnie trafiły do Indii). Pod koniec 2006 roku Indie zamówiły kolejnych 330 Rosyjskich zestawów do montażu T-90. Po zrealizowaniu zamówienia Indie będą posiadały 640 pojazdów T-90. Prawdopodobne jest dalsze zwiększenie liczebności T-90 w indyjskiej armii aż do 1000 czołgów.

Na podstawie kontraktu z 2006 roku do Algierii zostanie dostarczonych 180 czołgów serii T-90.


Działo dodatkowo jest przystosowane do laserowo
 kierowanych rakiet 9M119 Refleks
 (oznaczenie US/NATO – AT-11 Sniper)
 o zasięgu do 5000 m
Fot. Uralvagonzavod

Ogólne rozplanowanie T-90 jest niemal identyczne jak w T-72. Przedział kierowcy znajduje się z przodu, dwuosobowa wieża w środku, a przedział silnikowy w układzie power pack z tyłu.

Kadłub i wieża w przedniej sekcji są chronione przed pociskami podkalibrowymi (APFSDS) i kumulacyjnymi (HEAT) przez najnowszy pancerz reaktywny Kaktus-5 ERA. Dodatkowo panele ERA chronią boki wieży i kadłuba zapewniając ochronę przedziału kierowcy.

Siedzenie kierowcy ze względu na zwiększenie ochrony przed minami przeciwczołgowymi przytwierdzone jest to sufitu i umieszczone centralnie. Kierowca ma do swojej dyspozycji peryskop TNPO-168 do prowadzenia obserwacji dziennej, a także właz z jednoczęściową pokrywą otwieraną w prawą stronę. W warunkach nocnych peryskop może być zastąpiony systemem noktowizyjnym TVN-5.

Kolejnych dwóch członków załogi zajmuje miejsca w wieży. Działonowy z lewej, a dowódca z prawej strony. Przeciwbieżna kopuła dowódcy posiada jednoczęściową pokrywę włazu otwieraną do przodu z dwoma zespołami obserwacyjnymi TNPA zwróconymi tyłem do kierunku jazdy. W przedniej części kopuły umieszczono stabilizowany wizjer TKN-4S Agat-S (z przybliżeniem x7.5 na kanale dziennym oraz x5.1 na kanale nocnym) oraz peryskop dzienny TNP-160 po obu stronach kopuły wieży. Przyrządy obserwacyjne dowódcy wykorzystywane są do kontroli ognia prowadzonego przez gładkolufowe 125 mm działo 2A46M4 i przeciwlotniczy karabin maszynowy NSVT (lub KORD) 12,7 mm. Ułatwiają one również przetrwanie na polu bitwy i lokalizowanie wrogich celów.

Okrągły kształt włazu działonowego pozwala na zamontowanie komina powietrznego umożliwiającego prowadzenie operacji podczas głębokiego zanurzenia.

Stanowisko działonowego w czołgu T-90 wyposażone jest w wizjer TNPA-65, system obserwacji dziennej i termowizyjnej, przekazujący również obraz na monitor dowódcy. Zespół kontroli ognia zawiera zautomatyzowany system IA42, TO1-KO-1 lub termowizyjny TO1-PO2T, PNK-4S i telewizyjny system obserwacji tylnego sektora, kalkulator danych, stabilizację działa 2Eh42-4 Zhasmin, przetwornik PT-800 i regulator napięcia i częstotliwości RChN 3/3. Zintegrowany system kontroli ognia 1A45T pozwala na prowadzenie ognia również w czasie jazdy. Ponadto system obserwacyjny działonowego zawiera wizjer do obserwacji dziennej 1A43 stabilizowany w dwóch płaszczyznach, dalmierz laserowy IG46 z naprowadzaniem rakiet, komputer balistyczny, czujnik wiatru DVE-BS, wizjer podczerwieni T01-K01 i oraz wizjer TPN4-49-23 Buran-Pa. Ten ostatni może być zastąpiony przez termowizyjny montowany na dachu peryskop Agava-2.

Główne uzbrojenie stanowi automatycznie ładowne 125 mm działo gładkolufowe 2A46M4 lub D-81TM stabilizowane w dwóch płaszczyznach przez system 2E42-4 i wyposażone w odsysacz gazów i rękaw termiczny. Posiada również możliwość odpalania specjalnych pocisków odłamkowo burzących i przy pomocy systemu kontroli ognia - detonacji ponad celem. Rosyjskie źródła podają, że maksymalna szybkostrzelność T-90 wynosi 7 strzałów na minutę. Działo dodatkowo jest przystosowane do laserowo kierowanych rakiet 9M119 Refleks (oznaczenie US/NATO – AT-11 Sniper) o zasięgu do 5000 m. Standardowo na pokładzie T-90 znajduje się sześć takich pocisków. Dodatkowo mogą być użyte nie tylko przeciwko celom naziemnym, ale także niskopułapowym, takim jak helikoptery. Pocisk tego typu waży 17,2 kg. Posiada 4 lotki stabilizujące z tyłu oraz dwie sterujące z przodu. Kompletny system rakietowy nosi nazwę 9K119. Oprócz tego dostępny jest system o mniejszym zasięgu, ze zmniejszoną ilością ładunku miotającego oraz adapterem (przystosowującym rakietę do rozmiaru standardowego działa) o oznaczeniu 9UBK14.

Oprócz rakiet 9M119, T-90 ma możliwość odpalania ich nowszych wersji - 9M119M z pociskiem 3UBK20. Rakiety te posiadają dwa szeregowo ułożone ładunki kumulacyjne do niszczenia obiektów wyposażonych w pancerz reaktywny. Pierwszy z ładunków aktywuje pancerz reaktywny, umożliwiając uderzenie głównego ładunku kumulacyjnego bezpośrednio w pancerz główny.

Karabin maszynowy PKTM (lub PKT) 7,62 mm jest montowany w sposób sprzężony z działem głównym po jego prawej stronie, a przeciwlotniczy karabin maszynowy NVST (lub KORD) 12,7 mm znajduje się na kopule dowódcy. Ten drugi może być obsługiwany pod całkowitą osłoną pancerza. Posiada optyczny system wizyjny PZU-7.216.644 ze stabilizacją pionową 1ETs29.

Umiejscowione po obu stronach wieży zespoły nowych sześciolufowych wyrzutni granatów dymnych 81 mm są ułożone w konfiguracji niskokątowej. System szybkiego stawiania zasłony aerozolowej posiada cztery czujniki (dwa zgrubnego i dwa precyzyjnego określania kierunku namierzania). Wykrywa promień laserowy i określa jego kierunek i typ (dalmierz lub laserowy podświetlacz celu), generuje dźwiękowe i wizualne sygnały alarmowe, działa w systemie pół- lub automatycznym i w czasie trzech sekund stawia zasłonę aerozolową w odległości 50-80 metrów od czołgu. Dodatkowo może stawiać zasłonę dymną poprzez wtrysk oleju napędowego do wylotu układu wydechowego ulokowanego po lewej stronie kadłuba.

Dla zwiększenia zdolności przetrwania na polu bitwy T-90 jest wyposażony w system zakłócający Sztora TSzU1-7, chroniący przed dalmierzami laserowymi, pociskami kierowalnymi i naprowadzanymi laserowo. T-90 posiada dwa źródła podczerwieni zamontowane po obu stronach działa 125mm wprowadzające fałszywy sygnał w obwód naprowadzania zbliżających się pocisków generując zakodowany sygnał zagłuszający.

Wysokoprężny silnik V-84MS, (wyposażony w podgrzewacz ułatwiający rozruch w niskich temperaturach) jest połączony z mechaniczną przekładnią zawierającą wejściowe przełożenie redukcyjne, dwie przekładnie planetarne oraz dwie przekładnie główne. Silnik może pracować na różnych paliwach (m.in. na oleju napędowym, nafcie, benzynie i niskowrzących frakcjach ropy naftowej) zarówno zmieszanych jak i stosowanych osobno.

Zawieszenie jest oparte na belce skrętnej. Po obu stronach znajduje się po sześć kół jezdnych. Koła napędowe umieszczono z tyłu, trzy rolki powrotne po środku oraz koła napinające z przodu. Hydrauliczne amortyzatory połączone są z pierwszą, trzecią i szóstą parą kół.

Standardowe wyposażenie czołgu zawiera ochronę NBC (Nuclear, Biological, Chemical), system wykrywania i tłumienia pożaru, czołowo montowany lemiesz spychacza, zestaw do głębokiego brodzenia, trał przeciwminowy KMT-7 lub KMT-8, zestaw komunikacji z radiem R-173UHF i R-173P i intercom R-174. Dla zwiększenia zasięgu operacyjnego T-90 ma dwa dodatkowe zbiorniki z paliwem mogące być przewożone pod tylną częścią kadłuba.

Wersje:

Dla potrzeb testów prototypowych wersji czołgu, T-90 był wyposażany w silniki wysokoprężne V-92 (o mocy 950 KM), V-96 (1100 KM), oraz silniki turbinowe o zbliżonej konstrukcji do tych znanych z czołgu T-80U.

T-90S:

Zbudowany został z myślą o wymaganiach bojowych krajów azjatyckich. Wyposażony jest w klimatyzację SKS-3, system termowizyjny firmy French Tales Optronics z wyświetlaczami na stanowiskach dowódcy i działonowego, wielokanałowy, stabilizowany system wizyjny trybu dziennego/nocnego - każdy o dwóch polach widzenia - ESSA (zbudowany przy współpracy French Tales Optronics, Uralvagonzavod i białoruski Peleng Joint Stock Company). Thales Catherine dostarcza laserowy dalmierz i laserowy system naprowadzania. T-90S ma możliwość obsługi działa 125 mm przez dowódcę i działonowego w warunkach słabej widoczności przy wysokim prawdopodobieństwie trafienia celu.

W wersji podstawowej T-90S wyposażony jest w 4-suwowy, 12-cylindrowy wielopaliwowy silnik V84MK o mocy 840 KM z manualną przekładnią. Waga bojowa wynosi 46,5 tony co daje stosunek mocy do masy 18,06 KM/t i maksymalną prędkość drogową 60 km/h. Ponadto najnowsza wersja może być wyposażona w 12-cylindrowy silnik V-92S2 (rosyjskie oznaczenie – B-92C2) w układzie V o mocy 1000KM. Połączony jest z manualną przekładnią o siedmiu biegach do przodu i jednym wstecznym. Opcjonalnie dostępna jest przekładnia automatyczna. Mocniejszy silnik pozwala na osiągnięcie maksymalnej prędkości drogowej 65 km/h i uzyskanie stosunku moc/masa na poziomie 21,5 KM/t. Oprócz tego dostępna jest turbodoładowana wersja tegoż silnika.

Nowoopracowane gąsienice charakteryzują się nie tylko dłuższą żywotnością, ale również wyposażone są w szybko zdejmowalne gumowe nakładki.

Pojazd posiada system nawigacji czołgu TNA-4-3, a w perspektywie ma być wyposażony w TNA-M Gamma. Aparatura współpracuje z odbiornikiem-wskaźnikiem używanym przez globalne satelitarne systemy nawigacji GLONASS/NAVSTAR. Ostatnie wersje T-90S wyposażono w systemy nawigacji T01-P02 Agava-2 z automatycznym śledzeniem celu i kamerą pokazującą obraz zza pojazdu.

Wg. danych z początku 2008 roku jedynymi użytkownikami czołgu są Algieria i Indie, przy czym w Indiach czołgi te są produkowane na rosyjskiej licencji

T-90M:

Skonstruowany około 1999 roku. Wyposażony w spawaną w całości wieżę z płaskimi bocznymi ściankami, silnik V-92S2 o mocy 1000 KM i wieloma innymi modyfikacjami.

T-90K i T-90SK – czołgi dowodzenia:

Są to zmodyfikowane na potrzeby dowodzenia standardowe czołgi T-90 i T-90S, wyposażone w specjalistyczny osprzęt m.in. system nawigacji TNA-4, radiostacja R-163-50K model AB-1-P28 z anteną teleskopową o maksymalnym wysunięciu 11 merów.

IMR-2MA (przez niektóre źródła nazwany IMR-3M) – czołg inżynieryjny:

Wszedł do produkcji seryjnej w 1996 roku. Oparty na został podwoziu T-90. Może być używany do wielu różnych zadań i jest wyposażony w wielofunkcyjny lemiesz buldożerowy (pracujący w konfiguracji V oraz konwencjonalnej – czołowej) i trał przeciwminowy. Żuraw hydrauliczny ma możliwość zamontowania różnorodnego osprzętu takiego jak np. szpony cęgowe do cięcia drzew.

MTU-90 AVLB – czołg mostowy:

Oparty o zmodyfikowane podwozie T-90 wyposażone w trzyczęściowy most o rozpiętości 25 m i szerokości 3,55 m.

BMR-3M – inżynieryjny wóz torujący:

Zbudowany na znacznie zmodyfikowanym podwoziu T-90. Wieża została zastąpiona w pełni zamkniętą nadbudową przeznaczoną dla załogi. Pancerz reaktywny pokrywa nie tylko nadbudowę ale również osłony zawieszenia. Zamontowany z przodu trał przeciwminowy KMT-7 posiada urządzenie elektromagnetyczne aktywujące miny przeciwczołgowe z detonatorem magnetycznym.

Czołgi T-90 są w produkcji. Na służbie armii: algierskiej, indyjskiej i rosyjskiej.

Załoga

3

Waga bojowa

46500 kg

Stosunek moc/masa

18,06 KM/t

Nacisk na podłoże

0,938 kg/cm2

Długość

(z lufą) 9,53 m

(kadłuba) 6,86 m

Szerokość

(bez fartucha) 3,37 m

(z fartuchem ochronnym) 3,78 m

Wysokość

(bez karabinu 12,7mm) 2,23 m

Prześwit

0,492 m

Szerokość gąsienicy

580 mm

Długość styku gąsienicy z podłożem

4,278 m

Maksymalna prędkość drogowa

65 km/h

Zasięg

(na drodze) 550 km

(na nawierzchni gruntowej) 450 km

Pojemność zbiornika paliwa

(główny zbiornik) 1200 l

(zbiornik dodatkowy) 400 l

Brodzenie

(bez przygotowania) 1,8 m

(z przygotowaniem) 5,0 m

Maksymalne nachylenie stoku

60%

Maksymalny przechył boczny

40%

Maksymalna wysokość przeszkody pionowej

0,85 m

Silnik

- V-84MS 4-suwowy 12-cylindrowy wielopaliwowy, maksymalna moc 840KM

- w wersji eksportowej wysokoprężny V-92S2, 1000KM

Przekładnia

Manualna, 7 biegów do przodu, 1 wsteczny

Zawieszenie

Belka skrętna

Układ elektryczny

24 V

Uzbrojenie

(główne) 1x125mm gładkolufowe działo 2A46M4

(sprzężone) karabin maszynowy 1x7,62mm PKTM (lub PKT)

(przeciwlotnicze) karabin maszynowy 1x12,7mm NVST (lub KORD)

Amunicja

(główna) 43

(7,62 mm) 2000

(12,7 mm) 300

Wyrzutnia granatów dymnych

8 x 81 mm

Sterowanie wieżą

Elektryczne manualne

Obrót wieży

360°

Kąt podnoszenia/opuszczenia lufy działa

+14°/-6°

Dodatkowe wyposażenie

Horyzontalna i wertykalna stabilizacja działa, dalmierz laserowy, system NBC, system noktowizyjny

Dim lights  


 

 

 

Zmieniony (niedziela, 19 sierpnia 2012 18:52)

 

Komentarze  

 
+1 # 2013-12-17 02:16
hrufxnjmjubszsp l, cdqeedwuqs , kaxdgkwvzs: http://www.rovbywzago.com/, http://www.kgnsxhcive.com/ cdqeedwuqs
Odpowiedz | Odpowiedz z cytatem | Cytować
 

Dodaj komentarz


Kod antysapmowy
Odśwież